Τα “Ίσια Δικαιώματα” είναι γυναικεία υπόθεση. Ένα σπουδαίο έργο σε μια πολύ όμορφη, ιδιαίτερα συγκινητική παράσταση. Ένα έργο γραμμένο από γυναίκα, σκηνοθετημένο από γυναίκα, 5 γλυκόπικρες ιστορίες 5 μεταναστριών που εργάζονται ως φροντίστριες ηλικιωμένων στην Ελλάδα. Η Στέλλα Ράπτη, η Νεφέλη Παπαδερού, η Ανδρομάχη Μαρκοπούλου, η Αναστασία Κατσιναβάκη και η Μαρίνα Πανηγυράκη, οι ηθοποιοί της παράστασης “Ίσια Δικαιώματα” που παρουσιάζεται με επιτυχία κάθε Δευτέρα και Τρίτη για δεύτερη χρονιά στον Πολυχώρο VAULT για τη γυναίκα που ενσαρκώνουνε, πως αντιμετωπίσανε το ρόλο τους, και τι τις συγκίνησε σε αυτό;”
Από την Ελένη Ξυδά
Στέλλα Ράπτη: Στην παράσταση αφηγούμαι την ιστορία της Λορέτας, μιας γυναίκας από τη Σιέρα Λεόνε. Η Λορέτα είναι μια αγωνίστρια, πρωτοπόρος ακτιβίστρια στα δικαιώματα των γυναικών από την Αφρική στην Ελλάδα, και στο δικαίωμα των παιδιών των μεταναστών στην ελληνική υπηκοότητα.
Ήταν μια μεγάλη πρόκληση να μπω στη θέση μιας γυναίκας με τόσο διαφορετική ζωή από τη δική μου. Αυτό βέβαια συμβαίνει σε κάθε ρόλο, στην περίπτωσή μας όμως, το συγκεκριμένο πρόσωπο είναι πραγματικό, ζεί και εργάζεται στην Αθήνα και ο αγώνας της πρόσφερε δύναμη και προστασία σε πάρα πολλούς μετανάστες. Άντιμετώπισα το ρόλο, λοιπόν, με απέραντο σεβασμό.
Αυτό που με συγκινεί βαθιά στη Λορέτα, είναι ότι δεν το βάζει ποτέ κάτω, και ότι έχει ως όπλο το χιούμορ για να συνεχίζει. Τουλάχιστον αυτό νιώθω εγώ από τα λεγόμενά της. Επίσης με δονεί βαθιά το γεγονός ότι έχει κάνει την Ελλάδα πατρίδα της, μετέχει της ελληνικής παιδείας, και διαβάζει ελληνική ποίηση και λογοτεχνία, μιλώντας για τη γλώσσα. Αυτό με συγκινεί βαθιά.
Νεφέλη Παπαδερού: Η Οξάνα είναι από τη Λιθουανία. Έχει τον άντρα της εκεί, τα παιδιά της. Ζει στην Αθήνα τα τελευταία έξι χρόνια, φροντίζοντας την κυρία Δώρα. Η κυρία Δώρα χρήζει ιδιαίτερης φροντίδας, είναι μεγάλη σε ηλικία, είναι σχεδόν παράλυτη στο σώμα και δύσκολη στην επικοινωνία. Η κυρία Δώρα αντιδράει, πολλές φορές δεν τρώει, δεν κοιμάται, δεν θέλει να αλλάξει πάνα, σαν τα μωρά. Γίνεται δύστροπη και δεν αφήνει την Οξάνα να την βοηθήσει. Η Οξάνα προσπαθεί, αλλά δεν αντέχει. Δε μπορεί να αντλήσει δύναμη από πουθενά, απελπίζεται, ξεσπάει, γίνεται σκληρή. Αναπτύσσουν μια πολύ ιδιαίτερη σχέση, μια μητρική σχέση, που οι ρόλοι συνεχώς αντιστρέφονται. Είναι η μία για την άλλη η μητέρα, η κόρη, η κούκλα, το παιδί, ο θύτης, το θύμα…Με συγκινεί αυτή η τρυφερότητα σε συνδυασμό με τη σκληρότητα που βγάζει η Οξάνα. Είναι μια γυναίκα που έχει εγκλωβίσει την παιδικότητα μέσα της.
Ανδρομάχη Μαρκοπούλου: Η Κλάρα, είναι από την Πολωνία. Σπούδασε, εργάστηκε ως καθηγήτρια στο Λύκειο και κατόπιν στο Πανεπιστήμιο του Κόμματος. Ζούσε καλά και με άνεση. Ήταν παντρεμένη κι έχει δυό παιδιά. Ήρθε στην Ελλάδα με αφορμή κάποια σεμινάρια πάνω στη δουλειά της. Την εποχή εκείνη, είχε κλείσει το Πανεπιστήμιο, καθώς άλλαξε το καθεστώς και ταυτόχρονα η προσωπική της ζωή ήταν κλονισμένη, καθώς δεν τα πήγαινε καλά με το σύζυγό της. Αποφάσισε να μείνει στην Ελλάδα για να κάνει μια τομή. Ένα καινούριο ξεκίνημα. Να δημιουργήσει καινούριες προδιαγραφές για τη σχέση της (χωρίζει τελικά) και φυσικά να βοηθήσει οικονομικά την οικογένειά της.
Αυτό που θαυμάζω στην Κλάρα είναι το πόσο κάνει πράξη στη ζωή της το «όχι όπως ήξερες, όπως ήρθε». Δεν κάθεται να κλάψει πάνω απ΄το χυμένο γάλα… Παίρνει τη ζωή στα χέρια της και βάζει καινούριους στόχους. Ο καινούριος στόχος, πηγάζει από το ένστικτο της μάνας που το βλέπουμε κυρίαρχο σε κείνη. Ενώ είναι ένας καλλιεργημένος και μορφωμένος άνθρωπος, με άποψη, με ενέργεια, εξωστρεφής, αποφασίζει να ζήσει, χωρίς να θυματοποιεί τον εαυτό της, την καινούρια της ζωή με δύναμη. Ο στόχος της είναι καθαρός και χωρίς εγωισμούς, που η παλιά της ζωή θα μπορούσε να της υπαγορεύει. Να δώσει εφόδια στα παιδιά της για μια καλύτερη ζωή. Ταυτόχρονα όμως, δεν ξεχνά ποια είναι πραγματικά. Την ουσία του εαυτού της. Δεν χάνει τη σύνδεση με τον άνθρωπο που υπήρξε. Δεν λυπάται τον εαυτό της. Πιστεύει στους ανθρώπους, στην καλοσύνη, στη δοτικότητα. Πιστεύει στη ζωή και την αγαπά. Στο τέλος του μονολόγου λέει: «… Πόνεσα τη ζωή μου, έκανα δυό παιδιά… τα παιδιά βγήκανε καλά… και έτσι είναι ζωή… να συνεχίζει!» Έτσι είναι η ζωή και η Κλάρα… Συνεχίζει!
Αναστασία Κατσιναβάκη: Η Μαρίνα από τη Γεωργία είναι μια αμόρφωτη και λαϊκή γυναίκα, παντρεμένη (με έναν άνεργο πλέον νταλικέρη) με 3 παιδιά και τέσσερα εγγόνια από τα οποία έχει προλάβει να γνωρίσει μόνο το πρώτο. Έφυγε από τη χώρα της για οικονομικούς λόγους και ήρθε στην Ελλάδα για να υποστηρίξει την οικογένειά της. Όσο περνάει ο καιρός και καθώς δεν είναι εύκολο γι αυτή να γυρίσει, αφού είναι παράνομη, η επικοινωνία με τους ανθρώπους της λείπει όλο και περισσότερο. Μιλάει κυρίως με τη μικρή της κόρη στο skype αλλά συνήθως η σύνδεση είναι άσχημη και δεν ακούει ο ένας τον άλλο.
Η Μαρίνα είναι μια πολύ βαθιά, ήσυχη και παραδοσιακή γυναίκα. Είναι σύζυγος και μάνα. Αγαπά και της λείπει η αγάπη. Από αυτή την αφετηρία ξεκινώντας, από το πόσο δηλαδή έχουμε αποξενωθεί με τους όποιους δικούς μας ανθρώπους και πόσο αυτή η βιολογική αγάπη προσπερνάται στην καθημερινότητα, ξεκίνησε η διερεύνηση του ρόλου. Το θέμα αυτό που θέτει αυτή η γυναίκα είναι ίσως το πιο βαθύ αγωνιώδες συναισθηματικό μας ερώτημα. Πού είναι η αγάπη; Αυτή η γυναίκα όταν μαγειρεύει το αγαπημένο της φαγητό βάζει στο τραπέζι τις φωτογραφίες της οικογένειάς της και τρώει σ’ ένα άδειο τραπέζι με φωτογραφίες. Η φοβερή αυτή μοναξιά ίσως θα μπορούσε να μας ενώσει με αυτή τη γυναίκα. Ένας κόσμος χιλιάδων, απέραντων μοναξιών…
Μαρίνα Πανηγυράκη: Η Κριστέλλα ή αλλιώς Στέλλα είναι ένα κορίτσι 20 χρονών από την Αλβανία . Ξεκινάει να αφηγήται τη ζωή της και από την πρώτη κιόλας στιγμή μας λέει ότι “ γυρίζει από την κηδεία της και μπαίνει στο δωμάτιο” .
Η ιστορία της Κριστέλλα από γραφής είναι μια πολύ δυνάτή ιστορία που απο την πρώτη φορά που τη διάβασα με συγκίνησε βαθειά .
Η Κριστέλλα λοιπόν φαίνεται ένα πολύ δυναμικό κορίτσι που μεγαλώνει με τη μητέρα της που φροντίζει έναν ηλικιωμένο κύριο. Από μικρή κατάφερνε να ανοίγει τις “ πόρτες” στο σπίτι, στο σχολείο και γενικά της ζωής και συνεχώς να εξελίσσεται μόνη της . Σαν να έπαίζε το παιχνίδι της χαράς και λαχταρόυσε ολοένα να μαθαίνει , να ερωτεύεται, ωσπου έπεσε θύμα κακοποίησης και πέθανε. Ακόμα και τότε όμως συνεχίζει να παρατηρεί, να αφηγήται και να μοιράζεται την ιστορία της και τελικά να γίνεται ένα με όλους γιατί όπως λέει και η ίδια “Μόνος γίνεσαι κανένας” .
Λίγα λόγια για το έργο:
Το έργο: «Ίσια δικαιώµατα» βασίζεται σε συνεντεύξεις μεταναστριών που εργάζονται ως φροντίστριες ηλικιωμένων. H συγγραφέας – ηθοποιός, Μαρία Τσιµά, συνέλεξε προσωπικές µαρτυρίες γυναικών που έχουν έρθει στην Ελλάδα από διάφορες χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης (Αλβανία, Βουλγαρία, Γεωργία, Λιθουανία, Πολωνία, Ρωσία, Σιέρρα Λεόνε). Η δραματουργική επεξεργασία του υλικού έγινε αφορµή, για να γραφτούν κείµενα µυθοπλασίας εμπνευσμένα από τις αληθινές ιστορίες. Έτσι η συνάντηση με τη Λορέτα από τη Σιέρρα Λεόνε, την Οξάνα από την Λιθουανία, την Κλάρα από την Πολωνία, τη Μαρίνα από τη Γεωργία και την Κριστέλα από την Αλβανία πραγματοποιείται εκ νέου στον ποιητικό χώρο του μύθου, δίνοντας την ευκαιρία για μια καινούργια σχέση με το «ξένο» και το «ανοίκειο» που συνοδεύει αυτές τις γυναίκες.
Η παράσταση είναι ένας αναστοχασµός στην ετερότητα, το γήρας, τη μοναξιά, αλλά ταυτόχρονα και στα νέα ξεκινήματα, τη μητρότητα, την αισιοδοξία και την γυναικεία ταυτότητα. Ένας αναστοχασµός µε φωτεινή χροιά, που αναπόφευκτα πυροδοτεί συνειρμούς σχετικούς µε την κρίση στην Ελλάδα, τη μετανάστευση των νέων Ελλήνων σε χώρες του εξωτερικού, την έκρηξη των προσφυγικών ροών προς την Ελλάδα λόγω του πολέμου και τον επανασχεδιασμό του χάρτη των κρατών της υφηλίου, όπως ακριβώς αυτός συμβαίνει αυτή τη στιγμή.
Οι συντελεστές:
Δραματουργική επεξεργασία: Άγγελος Σκασίλας (Νίκος Φλέσσας) – Ελένη Γεωργοπούλου
Σκηνοθεσία: Ελένη Γεωργοπούλου
Σκηνικά: Μικαέλα Λιακατά
Κοστούµια: Κλαιρ Μπρέισγουελ
Φωτισμοί: Μαρία Γοζαδίνου
Μουσική Επιμέλεια – Διδασκαλία: Αναστασία Κατσιναβάκη – Στέλλα Ράπτη
Παίζουν: Αναστασία Κατσιναβάκη, Ανδροµάχη Μαρκοπούλου, Μαρίνα Πανηγυράκη, Νεφέλη Παπαδερού, Στέλλα Ράπτη.
Από τη Δευτέρα 17 Οκτωβρίου έως τις 3 Ιανουαρίου 2017, κάθε Δευτέρα και Τρίτη στις 21.00
*H παράσταση δεν θα πραγματοποιηθεί στις 5 και 6 Δεκεμβρίου του 2016
Ημέρες παραστάσεων:
Δευτέρα 21.00
Τρίτη 21.00
Διάρκεια: 90 λεπτά (χωρίς διάλειμμα)
Τιμές εισιτηρίων:
Γενική είσοδος: 15 ευρώ
Μειωμένο: 10 ευρώ (Φοιτητές/ Μαθητές / Σπουδαστές/ Κάτοχοι Κάρτας Πολυτέκνων (ΑΣΠΕ)/ ΑμΕΑ/ Κάτοχοι Κάρτας Ανεργίας (ΟΑΕΔ)
Προπώληση VIVA: 12,00 ευρώ http://www.viva.gr/tickets/venues/polyxoros-vault/
